Pagina voor TCM therapeuten

CVA en acupunctuur


Het belang van acupunctuurbehandelingen na een CVA is binnen de TCM algemeen bekend.

In een zeer vroeg stadium beginnen met acupunctuur (schedel en lichaamsacupunctuur), kan tot opmerkelijke resultaten leiden.

Hoe eerder de behandeling start, des te beter zijn de resultaten. Onderzoeken in China, USA en Scandinavische landen bevestigen dat. Helaas is het in Nederland heel ongebruikelijk acupunctuur toe te staan na een herseninfarct. Werken aan revalidatie start pas weken na de attack. De meeste patiënten krijgen niet de kans een acupuncturist te bezoeken, in eerste weken na het gebeuren en een behandeling in een ziekenhuis met acupunctuur is (doorgaans) ondenkbaar.

De onwetendheid zorgt er voor dat de patiënt in een laat stadium start met therapieën die moeten aanzetten tot het herstellen van functies. Ook dan wordt niet gedacht aan beïnvloeding van energetische systemen.


Binnen de TCM wordt gesproken over een Wind Stoke. Zaken die energetisch een rol kunnen spelen, bij de oorzaak van een CVA zijn: Lever Wind. Nier Yin Deficiëntie, Liver Yin Deficiëntie, Bloed Stagnatie en Phlegm. De etiologie zal een rol (moeten) spelen in de behandeling.

Op deze pagina ga ik in op een aantal specifieke kenmerken die gevolgen hebben voor de behandeling van een CVA-patiënt. Hierbij wil ik ook aandacht schenken aan de late state phase, die in de literatuur maar zwakjes belicht wordt (te trots op dat wat we in de early stage kunnen bereiken ?).


Energetische Patronen bij CVA-patiënten.

Op basis van ervaringen bij het behandelen van patiënten schets ik mijn beeld.

In het gebied waar het infarct plaats vond, ontstaat veel afwijkende (nutteloze) energie. Ten gevolge van de beschermingdrift van het lichaam wordt deze niet-deugende energie, in het gebied vastgezet. De afwijkende Qi die toch nog wegstroomt, wordt geremd en waar mogelijk geblokkeerd, langs de trajecten die het passeert. Daar waar de afwijkende Qi zich bevindt, kan de zuivere Qi niet stromen.

De Qi-volte/blokkade in de hersenen, zal op lokaal niveau de functie van hersencellen remmen. We zien dat ook bij sterke Qi-voltes bij migraine; wetenschappers vinden dan een verminderde elektrische activiteit in dat gebied.

De belemmeringen van hersenactiviteit in het aangedane gebied verhinderen de werking van de cellen die grenzen aan het gebied met vernietigde cellen. Afvoeren van de verstoorde energie laat zien dat de persoon tot meer in staat is (zie video).

De belemmeringen van hersenactiviteit in het aangedane gebied, zullen m.i. voorkomen/belemmeren dat naburige cellen de functies van de vernielde cellen overnemen. Vanuit dit oogpunt gezien is het een must, al in de eerste dagen na het attack, te starten met acupunctuur, om er voor te zorgen, dat de gecreëerde Xie Qi afgevoerd wordt. Elk uitstel is een belemmering van de herstelmogelijkheden. In geval van een bloeding zal deze natuurlijk eerst gestopt moeten zijn.

Het interne systeem van de patiënt zal zich verzetten tegen de behandeling. Vrij laten stromen van deze afwijkende Qi-lading zal het willen voorkomen, o.a. met spierspanning. Het mechanisme heb ik beschreven op de pagina over, wat ik noem, Ballast Qi. Langs de trajecten, waar zich de Ballast Qi bevindt zal extra spierspanning aanwezig zijn en een geremde celstofwisseling. De patiënt kan op die plaatsen een doof gevoel, of een doffe pijn ervaren. Zo'n pijn kan ook optreden langs trajecten, waar de patiënt vanwege de aanwezige schade, vanuit neurologisch oogpunt helemaal geen pijn kan ervaren; het signaal bereikt via en niet-neurologisch systeem (zoals de Bonghan Channels) de hersenen.

Opruimen van de Ballast Qi, om de vrije stroom van vitale Qi mogelijke te maken is belangrijk.

Het aangedane hersengebied zal zeker in het eerste stadium veel verstoorde energie produceren. Vandaaruit zal de energie zich verspreiden langs de kanalen. De verstoorde energie kan verschillende routes volgen. Het kan zijn dat het een weg volgt langs de meridianen in het aangedane gebied. De attack heeft zich bv. in een rechter hersendeel voorgedaan en zorgt voor uitval links in het lichaam en je treft de kenmerken van de van Ballast Qi aan in de linkerhelft van het lichaam. De energie kan zich echter ook verplaatsen binnen een niet-gekruist patroon. De persoon heeft dan misschien verlamde zwakke ledematen aan de linkerzijde. Aan de rechterzijde ontstaan dan de kenmerken van Ballast Qi: gespannen spieren, stijve gewrichten, doffe pijn. De Ballast Qi kan ook beide routes volgen (links en rechts over het lichaam). De stroming kan zich ook specifiek manifesteren richting arm, of richting been. Doorgaans laat het lichaam zien, waar deze problematiek speelt. Ballast Qi aan de niet aangedane zijde van het lichaam laat meer verkramping/spanning zien, dan een Qi-verstoring aan de aangedane zijde van het lichaam; spieren aan de verlamde zijde zullen minder intense (of geringe) spanning opbouwen, indien zich daar de Balast Qi bevindt.

Behandel de juiste scalp-zones met acupunctuur en prik op de rest van het lichaam de noodzakelijke punten in de trajecten waar zich Ballast Qi bevindt, zo mogelijk gecombineerd met ontspannen manipulaties van ledematen. Is er sprake van spasmen, kies dan ook specifieke windpunten, zoals GB-20. De eerste week kom je waarschijnlijk niet toe aan het behandelen van andere syndromen, die je heb waargenomen.

De productie van verstoorde energie kan in de loop der tijd sterk verminderen. Een geringe hoeveelheid zal het lichaam accepteren en zelf afvoeren.

Er zijn echter ook patiënten die jarenlang problemen hebben met Ballast Qi. Zij ondergaan jarenlang fysiotherapie (met een gering rendement). De therapeut zal proberen de spieren wat soepel te maken en de gewrichten los te krijgen. Het lichaam van de patiënt “kiest” zelf voor het blokkeren. Als de Ballast Qi opgeruimd is, zijn de spieren en gewrichten ontspannen. Als acupunctuur de Ballast Qi heeft opruimt, kan fysiotherapie zich in die situatie wijden aan herstel van de spierkracht/spierfuncties. Deze gecombineerde benadering zal minder behandelingen vragen, goedkoper zijn en meer rendement geven. Helaas wordt acupunctuur bekostigd vanuit de aanvullende zorgverzekering. De patiënt is snel door zijn budget heen. Voor de rest van het jaar zal waarschijnlijk gekozen worden voor alleen die therapie, die hij vergoed krijgt. De fysiotherapeut zal zich dan weer richten op het soepel maken van spieren die de interne opdracht krijgen om te spannen.
Zolang zorgverzekeraars hun gekozen structuren belangrijker vinden dan hun financieel rendement en de resultaten voor de patiënt, zal dit zo blijven.
Als behandelend therapeut maak je met zo'n patiënt afspraken m.b.t. het aantal behandelingen in een jaar en de meest logische frequentie van de behandelingen.

Leer de patiënt ook gericht denken, dat hij wil dat het lichaam de ongewenste ladingen afvoert en zijn spieren en gewrichten wil ontspannen en hij daarin oefent.

Hopelijk wordt er door onderzoekers, op het gebied van resonanties natuurlijke medicatie uitgevonden/ ontdekt, die de neiging tot blokkeren van de betreffende Ballast Qi corrigeert.

 

Meer over hoe CVA patiënten behandeld worden

Met name in the ealy stage is het behandelen van schedelacupunctuur-zone's (o.a. Prof. Jiao Shun-fa, of Prof. Mingqing Zhu) die corresponderen met de aangedane plek in de hersenen en de uitvalkenmerken belangrijk. Dit kan gecombineerd worden met lichaamsacupunctuur langs trajecten in aangedane gebieden. Binnen de TCM wordt o.a. gedacht dat het belangrijk is dat meridianen zoveel mogelijk intact moeten blijven na het infarct en de vrije stroom van Qi gewaarborgd moet worden. Tevens worden punten geprikt in overeenkomstig de aanwezige actuele syndromen.

Elektrostimulatie wordt ook vaak toegepast. Uit onderzoeken blijkt dat dit tot iets betere resultaten leidt. Elektriciteit heeft geen verwantschap met Qi; het lichaam zal zich dan ook verzetten tegen elektrostimulatie. Op een andere manier optimaliseren lijkt me wenselijk. Zo goed mogelijke strategie/puntkeuze/ naaldmanipulatie is belangrijk. Ik vraag me af of aanvulling met laser-acupunctuur niet meer mogelijkheden biedt dan elektriciteit. Licht is meer verwant aan Qi dan elektriciteit. Het zal vragen om juiste modulaties, etc..

Elektriciteit werkt blijkbaar als een als een soort stormram in het gebied van een meridiaan.


In een iets later stadium wordt naast het optimaliseren van de Qi-stroming ook aandacht besteed aan de achterliggende factoren, waaronder aanwezige leegtes. Denk aan ook aan de inzet van Chinese kruiden. Ook bij (nog aanwezige) phlegm-kenmerken kunnen kruiden ingezet worden.

 

Koude ledematen worden dikwijls behandel met moxa. Mijn inziens is het belangrijk om na te gaan of de kou een relatie heeft met yang xu of met stagnatie.

_____________________

Literatuur en internetlinks:

In literatuur en op internet is voldoende te vinden over het behandelen van van Wind Stroke.

- The practice of acupuncture, Maciocia, Chr. 27
- Acuvision: Scalp Acupuncture

- Post Stroke Scalp Acupuncture

- Acupuncture for Stroke (Lichaamsacupuntuur)

- How Do You Treat Poststroke Aphasia with Acupuncture in Your Practice?

 

Meer gericht op onderzoek:

Stroke and Acupuncture: The evidence for effectiveness

Meer algemeen:

Beroerte (CVA, stroke) en acupunctuur

Stroke and Acupuncture: The evidence for effectiveness

 

Suggesties en aanvullingen voor deze pagina zijn welkom

reageren...

© Jan Reinders, Groesbeek 2016-2017 Integraal overnemen/ kopiëren/ afdrukken met bronvermelding en deze copyrights-regels, toegestaan. Het is niet toegestaan zonder bronvermelding de tekst van dit artikel geheel of gedeeltelijk te kopiëren, of over te nemen/ te gebruiken in electronische verspreidingsbronnen (internet, CD-ROM, enz). Neem contact op indien u delen van deze pagina wilt gebruiken.